• Πόρτο Ράφτη Σε Δράση!

    Εξωραϊστικός Πολιτιστικός Σύλλογος

    Προφήτης Ηλίας - Μπαθίστα

    Επικοινωνία μέσω e-mail: profitis-ilias@otenet.gr

    Κάθε πρώτο Σάββατο του μήνα θα σας περιμένουμε να μοιραστείτε μαζί μας ευχάριστες στιγμές στη βεράντα των γραφείων του Συλλόγου!

    Τα γραφεία μας θα είναι ανοιχτά 3 φορές την εβδομάδα, Τρίτη, Πέμπτη και Σάββατο  6:30μμ–8:30μμ.

  • Ο Σύλλογος

  • Κατεβάστε ολόκληρο το πρώτο φύλλο σε .Pdf

    Πρώτο Φύλλο
  • Κατεβάστε ολόκληρο το δεύτερο φύλλο σε .Pdf

    Δεύτερο Φύλλο
  • Κατεβάστε ολόκληρο το τρίτο φύλλο σε .Pdf

    Τρίτο Φύλλο
  • Χρήσιμα τηλέφωνα

    Χρήσιμα τηλέφωνα
  • Πατήστε εδώ για να ειδοποιείστε για νέες αναρτήσεις μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail)

    Μαζί με 9 ακόμα followers

  • Στατιστικά

    • 11,204 επισκέψεις

Η Ιατρική σαν Επιστήμη και Τέχνη

Στην ιστορική εξέλιξη της Ιατρικής επιστήμης στο πέρασμα των αιώνων, επικράτησαν σε διάφορες εποχές αντιλήψεις που ήταν τελείως αντίθετες στη φύση της Ιατρικής.

Η πρώτη εμφάνιση τέτοιων θεωριών οφειλόταν στην έμφυτη ιδιότητα του ανθρώπου, να ερευνήσει τα φαινόμενα της φύσης και στην επιθυμία του να εξηγήσει τις μεταβολές της ζωής και της αρρώστιας.

Μέχρι τότε η άσκηση της Ιατρικής γινόταν εμπειρικά, στηριζόμενη στην παρατήρηση και εμπειρία του κάθε θεραπευτή. Στις επόμενες εποχές αναπτύχθηκε η πιστή για την κλινική παρατήρηση και την πρακτική πείρα, ο δε γιατρός, χαρακτηρίστηκε άλλοτε σαν φυσιοδίφης επιστήμονας και ερευνητής και άλλοτε σαν απλός παρατηρητής των φαινομένων της φύσης.

Οι εποχές αυτές στις οποίες η ιατρική εθεωρείτο άλλοτε μεν σαν επιστήμη και άλλοτε σαν τέχνη, διαδέχονταν η μία την άλλη στο πέρασμα των αιώνων.

Η πρώτη αντίθεση μεταξύ των δύο αυτών αντιλήψεων περί ιατρικής, βρίσκεται στην αρχαιότητα στους χρόνους του Ιπποκράτη, κυρίως μεταξύ των δύο αρχαίων Ιατρικών Σχολών, της Κνίδου και της Κω που ακμάσανε τον 5° π.χ. αιώνα.

Στην Κνίδο η ιατρική με την ηγεσία του Ευρυφώντα και του Κτησίου, διδασκόταν και ασκείτο σαν επιστήμη. Δημιουργήθησαν εκεί τότε θεωρητικές αντιλήψεις για τις αρρώστιες, οι οποίες χωρίς να έχουν στηρίγματα, σκίαζαν την επιστημονική παρατήρηση και οδηγούσαν σε λανθασμένες θεωρίες, δίνοντας προσοχή στην   έννοια   της   αρρώστιας   και  λιγότερο   στους αρρώστους.

Ο Ιπποκράτης αντίθετα, που ήταν κύριος αντιπρόσωπος ιης Σχολής της Κω, πίστευε ότι η ιατρική δεν είναι επιστήμη που ο καθένας μπορεί να μάθει. Απαραίτητη προϋπόθεση γι αυτό θεωρούσε τις ιδιαίτερες διανοητικές και ψυχικές ιδιότητες του ατόμου και σαν βάση της ιατρικής επιστήμης θεωρούσε την κλινική πείρα.

Επίσης δίδασκε ότι η Ιατρική Τέχνη μαθαίνεται μόνο δίπλα στο κρεβάτι του αρρώστου, με οδηγό την προσωπική παρατήρηση του γιατρού.

Ανεξάρτητα από τις φιλοσοφικές τάσεις της εποχής του, ο Ιπποκράτης προσπάθησε να συστηματοποιήσει την ιατρική σε ένα σύνολο, έθεσε δε πρώτος τις βάσεις της Ιατρικής Επιστήμης και της Θεραπευτικής Τέχνης, θεωρώντας ότι τόσο το περιεχόμενο, όσο και ο σκοπός της ιατρικής είναι η θεραπεία των αρρώστων.

Την Ιατρική Τέχνη την θεώρησε σαν κάτι το εντελώς ιδιαίτερο και ανεξάρτητο, που δεν έχει σχέση με την επιστήμη. Η καθαρή αυτή ανάληψη του Ιπποκράτη για την ιατρική, άρχισε να λησμονείται αργότερα όταν επικράτησαν τα συστήματα των δογματικών που είχαν σχέση με την θεωρητική μελέτη των νόσων. Τότε δημιουργήθηκε στην Αλεξάνδρεια σχολή που μελετούσε ης Φυσικές Επιστήμες. Η μαθηματική φυσική με ηγέτη τον Αρχιμήδη και η Αστρονομία με ηγέτη τον Αρίσταρχο και αργότερα τον Πτολεμαίο, έδιναν τον τόνο στην όλη επιστημονική κίνηση της εποχής αυτής.

Ιδιαιτέρα η ιατρική μελετήθηκε σαν φυσική επιστήμη την εποχή εκείνη, στην οποία έγιναν πρόοδοι στην Ανατομία και Φυσιολογία, επειδή στην Αίγυπτο γίνονταν νεκροψίες και νεκροτομές για την ταρίχευση των νεκρών.

Ο Ηρόφιλος τότε και ο Ερασίστρατος, αφού μελέτησαν την ανατομία του εγκεφάλου, έδωσαν μορφολογική εντελώς τροπή και διδασκαλία της ιατρικής.

Αφού έθεσαν τις βάσεις της Παθολογικής Ανατομίας, κηρύχθηκαν κυρίως ο πρώτος, εχθροί των Ιπποκρατικών ιδεών για τη φύση των νόσων και το σκοπό της ιατρικής. Θεώρησαν την ιατρική σαν καθαρή μορφολογική φυσική επιστήμη. Οι αντιλήψεις αυτές των Αλεξανδρινών χρόνων, δεν μπόρεσαν να διατηρηθούν. 0 Φιλίνος ο Κώος ίδρυσε τότε τη Σχολή των εμπειρικών, στην οποία διδασκόταν ότι οι ανατομικές γνώσεις είναι περιττές για τη σπουδή της ιατρικής και μόνο η κλινική παρατήρηση ήταν απαραίτητη για τη μόρφωση του ιατρού.

Οι αντιλήψεις αυτές των εμπειρικών έγιναν εμπόδιο για την πρόοδο της ιατρικής, που άρχισε να αναπτύσσεται πάνω στις ανατομικές βάσεις του Ηρόφιλου και του Ερασίστρατου.

Η γένεση της Σχολής αυτής ήταν η αντίδραση απέναντι στη θεωρητική τάση της προηγούμενης μορφολογικής εποχής. Με τις αντιλήψεις αυτές, μεταφέρθηκε η ιατρική τότε από την Αλεξάνδρεια στη Ρώμη που στηρίχτηκε κυρίως από τον Ασκληπιάδη τον 2′ π.χ. αιώνα.

Ανύψωσε οε περιωπή την ιατρική τέχνη, έχοντας θεραπευτικές ικανότητες τις οποίες απέκτησε μεταχειριζόμενος φυσικοθεραπευτικές μεθόδους, την Υδροθεραπεία και τη Γυμναστική. ‘Έχοντας μεγάλη εκτίμηση στην ιαματική επίδραση των φυσικών μεθόδων, θεωρούμε τη φύση, σε αντίθεση προς τον Ιπποκράτη, δυνατή όχι μόνο θεραπεία να επιφέρει στις βλάβες του οργανισμού, αλλά και βλάβη να προκαλέσει σ’ αυτόν, την δε θεραπεία των βλαβών αυτών, θεωρούσε έργο του ιατρού.

Το θεωρητικό έργο του Ασκληπιάδη «περί στερεοπαθολογίας», οδήγησε στην ίδρυση της Σχολής των Μεθοδικών από το μαθητή του Θεμήσωνα, ο οποίος έμεινε πιστός στην κλινική παρατήρηση. Εκτός αυτής της Σχολής, ακμάσανε τότε και διάφορες άλλες Σχολές, όπως των Πνευματικών και Εκλεκτικών, που απέδιδαν μεγαλύτερη σημασία στην απλή εμπειρία, μέχρις ότου ήρθε ο Γαληνός, που σε αντίθεση με τις Σχολές αυτές, θεώρησε και πάλι την Ανατομία και Φυσιολογία, βασικές επιστήμες στην ιατρική.

Επανερχόμενος στις αντιλήψεις του Ιπποκράτη, έδωσε για πρώτη φορά τελεολογική μορφή στην ιατρική σκέψη.

Ο Γαληνός θεωρείται ιδρυτής της Πειραματικής Επιστήμης, πιστεύοντας στην υποστήριξη της επενέργειας της φύσης στο έργο του ιατρού και έχοντας ως δόγμα του Ιπποκράτη το «ωφελέειν ημη βλάπτειν», άσκησε την ιατρική σαν καθαρά Θεραπευτική Τέχνη.

Γιαννουλόπουλος Γιώργος Ιατρός

(η συνέχεια βρίσκεται εδώ)

Advertisements